عیوبی که در سر سیلندر رخ می دهند :
همانطور که می دانیم ، مهم ترین کارکرد واشر سر سیلندر ، آب بندی بین سر سیلندر و بلوک سیلندر است . واشر سر سیلندر همچنین واسطه ای برای اتصال راهگاه ها و مجاری عبور آب و روغن از بلوک سیلندر به سر سیلندر است . سوختن واشر سر سیلندر یا نیم سوز شدن آن که اصطلاحا به آن ترسیدن واشر می گویند، ریشه در عیوبی دارد که در خود سر سیلندر به وجود می آید . البته شایع ترین علت سوختن واشر سر سیلندر ، همان داغ کردن آن در اثر کم آبی یا مشکل در سیستم خنک کاری موتور است . اما برای سر سیلندر ممکن است چه مشکلاتی پیش آید و کارکرد آن را دچار اختلال کند ؟
1- ترک خوردن سر سیلندر :
سر سیلندری که ترک خورده است را اگر دقیق نگاه کنیم ، می توانیم ترک را در برخی قسمت های آن مثل بین راهگاه های آب یا روغن ، در نزدیکی پیچ ها ، بین اتاقک های احتراق و ... دید . البته باید دقت کرد که ترک سر سیلندر با ترک بلوک موتور تفاوت دارد . به این که ترک سر سیلندر معمولا در حد چند سانتیمتر و یا حتی کمتر است که برای تشخیص ترک خوردگی باید از فشار هوا و یا آب برای فهمیدن میزان آن استفاده کرد.
این در حالی است که ترک بلوک موتور معمولا بزرگ است و به راحتی قابل تشخیص خواهد بود . یکی از عوامل ایجاد ترک در سر سیلندر ، یخ زدن آب داخل آن در سرماست . آب با اضافه حجمی که در اثر یخ زدن پیدا می کند ، می تواند سر سیلندر و بلوک سیلندر را بترکاند .
همچنین در نقطه مقابل آن ، گرم شدن بیش از حد موتور نیز می تواند باعث پدیده ترک خوردگی شود .سر سیلندر همچنین می تواند حین تعمیر نیز با دریافت ضربه و سهل انگاری تعمیرکار به درد دچار شده باشد .
ضمن اینکه موتور شویی در صورت گرم بودن موتور نیز می تواند باعث بروز این پدیده شود . پیشرانه ای که دارای این عیب است ، دچار افزایش حجم روغن در کارتل می شود ، چرا که معمولا آب به داخل روغن نفوذ می کند و ممکن است اثراتی از آب در اگزوز خودرو نیز دیده شود . ترک خوردگی اگر زیاد باشد ، حتی ممکن است باعث غیر قابل استفاده شدن سر سیلندر شود و اگر کم باشد می توان آن را با روش هایی مثل دوختن ،جوش دادن ویا استفاده از پودرهای درزگیر مخصوص مثل واندر سیل ، عیب را برطرف کرد .
برای تماشا قسمت دوم عیوبی که در سر سلیندر رخ میدهد اینجا را کلیک کنید
برای تماشا قسمت اول عیوبی که در سر سلیندر رخ میدهد اینجا را کلیک کنید
2 - کربن گرفتگی سر سیلندر :
عیب دیگری که در سر سیلندر دیده می شود ، کربن گرفتگی آن است . منظور از کربن نیز دوده های حاصل از احتراق است . موتور به مرور زمان و در اثر کارکرد ، دارای کربن گرفتگی در بخش های سر سیلندر می شود . این اتفاق در صورتی که موتور تنظیم نباشد و یا مشکلات دیگری در طول سال ها برای آن پیش آید ، بیشتر خواهد شد . کربن ها و دوده ها به مرور زمان روی هم انباشته می شوند و سطح نسبتا محکمی را تشکیل می دهند .
در نتیجه باعث کوچک شدن اتاق احتراق می شوند . کوچک شدن اتاق احتراق باعث افزایش نسبت تراکم و در نتیجه بروز پدیده خودسوزی و یا ضربه در موتور می شود . ضمن اینکه این دوده ها با نشستن روی نعلبکی سوپاپ ها ، در کارکرد آنها نیز اثر منفی می گذارند و سوپاپ ها نمی توانند به درستی کار خود را انجام دهند . داغ شدن دوده ها ، همچنین می تواند باعث پدیده خودسوزی نیز شوند .
موتوری که کربن گرفتگی پیدا کرده است ، نسبت به میزان آن ، دچار مشکلاتی مثل ایجاد ضربه و کوبش در موتور در نتیجه احتراق های زودهنگام ، کم شدن قدرت و کشش موتور و در نتیجه افزایش مصرف سوخت به خاطر ایجاد مشکل در موتور و کارکرد نادرست سوپاپ ها خواهد شد . برای پاک کردن دوده ها نیز هم می توان از محلول های شیمیایی استفاده کرد و هم باید سر سیلندر باز شود که معمولا راه دوم بهترین راه خواهد بود ، چرا که وقتی انباشته شدن دوده ها اثر خود را نشان می دهند ، باز کردن سر سیلندر و پولیش کاری و سنباده زدن قسمت های مختلف آن ، نتیجه بخش خواهد بود .
برای تماشا قسمت سوم عیوبی که در سر سلیندر رخ میدهد اینجا را کلیک کنید
برای تماشا قسمت دوم عیوبی که در سر سلیندر رخ میدهد اینجا را کلیک کنید
گشاد شدن گاید سوپاپ و بیضی شدن سیت :
گاید سوپاپ ، همان بوش راهنمای سوپاپ است که اصطلاحا گیت سوپاپ نامیده می شود و محلی است که ساق سوپاپ در آن حرکت می کند . این گاید در اثر ساییده شدن ، گشاد می شود و در نتیجه روغنی که وظیفه روانکاری محل کارکرد ساق سوپاپ را دارد ، از آن عبور کرده و وارد محفظه احتراق می شود . در نتیجه روغن سوزی رخ می دهد و ممکن است کاهش قدرت موتور را در پی داشته باشد . همچنین سیت سوپاپ ممکن است در اثر گرم شدن سر سیلندر ، دچار مشکلاتی شود که بیضی شدن شایع ترین مشکلات آن است. با بیضی شدن سیت سوپاپ ، سوپاپ به درستی نمی تواند راه ورود هوا یا خروج دود را ببندد و در نتیجه یا کمپرس درون اگزوز و کاربراتور زده می شود و یا خرابی اگر از سمت سیت سوپاپ دود باشد ، کاهش قدرت موتور را در پی خواهد داشت.
3_ تاب دیدگی سر سیلندر :
یکی از مشکلاتی که برای سر سیلندر پیش می آید ، تاب برداشتن آن است . این تابیدگی در حدی نیست که با چشم دیده شود و برای فهمیدن آن باید از راه آن اقدام کرد که ساعت زدن ، استفاده از یک شیشه و یا فیلر و ... از راه های آن است .
سر سیلندر به دلایل مختلفی دچار این عیب می شود . برای مثال اگر موقع باز کردن سر سیلندر ، هنوز سرد نشده باشد و گرم باشد ، در اثر باز کردن ، دچار اعوجاج و تابیدگی می شود. همچنین باز کردن یا بستن غیر اصولی پیچ ها می تواند باعث تابیدگی آن شود . ضمن اینکه اگر پیچ های سر سیلندر به یک میزان و به مقدار مشخصی کشیده و بسته نشوند ( با استفاده از آچار تر کمتر باید از این عیب جلوگیری کرد ) می توانند باعث تاب برداشتن این قطعه شوند . همچنین گرم شدن بیش از حد این قطعه که حتما منجر به سوختن واشر سر سیلندر نیز خواهد شد ، می تواند باعث بروز این پدیده شود .
سر سیلندری که تاب گرفته و به طور صحیح روی واشر نمی نشیند ، نمی تواند به خوبی واشر را تحت فشار قرار دهد تا عمل آب بندی صورت بگیرد . به همین خاطر چنین پیشرانه ای مرتبا به درد واشر سوزی دچار می شود . در نتیجه خرابی واشر اتفاقات بعدی نیز رخ می دهد که ورود کمپرس موتور به قسمت هایی مثل رادیاتور و سیستم خنک کاری ، اگزوز و یا کاربراتور و یا رد کردن کمپرس بین 2 سیلندر بغل هم از آن جمله هستند . در نتیجه خودرو در هنگام روشن شدن ، دیر روشن می شود و چون کمپرس موتور به محل نامربوطی راه پیدا می کند ، پیشرانه بد کار می کند و معمولا صدای نامتعارفی نیز خواهد داشت . ضمن اینکه چون کمپرس و هوای داغ موتور داخل سیستم خنک کاری می شود ، دمای آب بالاتر از میزان استاندارد خواهد بود و در صورت سوختگی شدید واشر سرسیلندر ، قاطی شدن آب و روغن و وجود آب درون اگزوز و دود سفید ناشی از سوختن آب نیز از علائم آن می شود .
سر سیلندری که تاب برداشته را با کف تراشی ، رفع عیب می کنند که معمولا کف تراشی نیز تا چند بار بیشتر امکان پذیر نخواهد بود . تکرار این عمل باعث بروز پدیده دیگری مثل نازک شدن سر سیلندر می شود که در نهایت باعث می شود تا سر سیلندر تعویض شود . نازک شدن سر سیلندر باعث کوچک شدن اتاق احتراق خواهد شد . کوچک شدن بیش از حد اتاق احتراق ، خود مشکلات دیگری در پی دارد .